Bilişsel Davranışçı Terapi nedir?
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT), düşünceler, duygular ve davranışlar arasındaki ilişkiyi açıklamaya çalışan ve bu ilişki üzerinden kişilerin sorunlarını çözmeye çalışan bir terapi ekolüdür. BDT'de temel ilke, dış dünyada olup biten olaylara karşı gelişen düşüncelerin, duygu ve davranışlarımızı etkilediği, bu nedenle düşünce hatalarındaki değişikliklerin, duygu ve davranışlarımızı işlevsel şekilde değiştirebileceğidir. BDT, kişilerin düşüncelerine odaklanır. Düşüncelerin işlevsel şekilde değiştirilmesi amaçlanır. Düşüncelerin işlevsel şekilde değiştirilmesinin yanı sıra, çeşitli davranış deneyleri ile yeni bilgilerin yaşantısal bir hal alması amaçlanır. Bilimsel olarak, birçok ruhsal rahatsızlık ve sorun için BDT altın standart yöntem (en etkili terapi yöntemi) olarak kabul edilmektedir. Uygun şekilde sunulan BDT müdahaleleri, genellikle kişilerin ruhsal sorunları için önemli bir fayda sağlar.
Şema Terapi nedir?
Şema terapi, kişinin özellikle erken çocukluk çağındaki deneyimlerinin mevcut sorunlarına nasıl etkilediğini incelemeyi hedefleyen bir tür terapidir. Kişinin düşüncelerine, duygularına ve davranışlarına etki eden "şemalar"ın keşfedilmesi ve bu şemaların değiştirilmesi amaçlanır. Şema terapide, özellikle kişilerin tekrarlanan (döngüsel) sorunları üzerinde geçmişten gelen bazı kalıpların rol aldığı düşünülmektedir. Terapide amaç, bu kalıpların fark edilmesi ve ardından değiştirilmesidir. Şema terapi, birçok ruhsal hastalıkta etkisi gösterilmiş bir terapi yöntemidir. Bunun yanı sıra, kişilerin tanı kriterlerini karşılayan bir hastalıkları olmasa da, genel yaşamda iyilik halini geliştirmek ve desteklemek amaçlı faydası bilinmektedir.
Destekleyici Psikoterapi nedir?
Destekleyici psikoterapi (DP), yaygın olarak kullanılan bir bireysel psikoterapi ekolüdür. DP, psikodinamik temellere dayalı, ancak hastanın ihtiyaçlarına göre eklektik müdahalelerin kullanılabildiği bir psikoterapi türüdür. DP’de belirtilerin ve semptomların iyileşmesi, yineleme riskinin azaltılması amaçlanır. Bunun yanı sıra ego işlevlerinin ve uyum becerilerinin onarılması da DP'de amaçlar arasındadır. Diğer psikoterapi türleri gibi, bu yöntemde de kişilerin tanılı ruhsal hastalıkları olmasa da, günlük yaşam sorunları ile baş edilmesinde etkili olduğu gösterilmiştir.
Psikiyatride ilaç tedavisi şart mıdır?
Psikiyatride ilaç tedavisi, bilinen etkili bir yöntemdir. Tek başına veya psikoterapilerle birlikte olarak kullanılabilir. Buna karşın, önemli olan, her kişi için en uygun tedavi yöntemi farklılık gösterebilir. Psikoterapilerin de tek başına kullanıldığı birçok durum vardır. Burada önemli olan, kişinin ihtiyaçlarının doğru belirlenmesi, yarar-zarar değerlendirmesinin uygun şekilde yapılmasıdır. İlaç tedavilerinin çok önemli yer tuttuğu bazı hastalıklar (örneğin, bipolar bozukluk, şizofreni gibi) vardır. Özetle ilaç karşıtlığı veya kesinlikle ilaç kullanımı gibi bir yorum, doğru olmayabilir. Her iki tedavi yöntemi, birbirlerinin alternatifi konumunda değildir. Doğru olan tutum, kişi özelinde karar vermektir.